fbpx

Pielęgnacja kaktusów i innych sukulentów

Kategorie:
Pielęgnacja kaktusów i innych sukulentów
Kaktusy i inne sukulenty są tak nieziemskimi i cudownymi roślinami, że i ja stałam się ich miłośniczką. Wymagania, uprawa i pielęgnacja kaktusów ogranicza się w zasadzie do zera. Co jednak, jeśli chcemy je przesadzić bądź stworzyć z nich ciekawą aranżację? Jakie podłoże wybrać? Jakie powinno mieć cechy i własności fizyko-chemiczne? Przede wszystkim powinniśmy zacząć od poznania naturalnego środowiska sukulentów i stanowiska w którym występują. Ułatwi nam to z pewnością ich uprawę. Najważniejsze aby pamiętać, iż:
  • kaktusy przechodzą okres zimowego spoczynku;
  • podłoże do ich uprawy powinno być lekkie i przepuszczalne;
  • zawsze na dnie doniczki umieszczamy drenaż. Sama doniczka powinna mieć też odpływ wody.
Pamiętaj także, że ‘każdy kaktus jest sukulentem, ale nie każdy sukulent jest kaktusem’. W związku z czym wymagania dotyczące stanowiska i uprawy dla wielu innych sukulentów będą niemal takie same jak dla kaktusów.

Skąd pochodzą kaktusy?

Naturalny obszar występowania roślin z rodziny Cactaceae są suche tereny Ameryki PołudniowejPółnocnejŚrodkowej. Wyjątek stanowią rośliny z rodzaju Rhipsalis, którego w znacznej części spotkać możemy na terenach Afryki Północnej. Niektóre z kaktusów rosnące w warunkach naturalnych są pod całkowitą ochroną jak na przykład Cephalocereus sinensis rosnący w Dolinie Starców, w USA.
Skad pochodza kaktusy sukulenty

Najpopularniejsze kaktusy w domowej uprawie

  • Cephalocereus sinensis, czyli głowa starca
  • Echinocactus grusonii, czyli fotel teściowej
  • Cereus peruvianus ‘Monstruosus’
  • Mammilaria
  • Gymnocalycium mihanovichii ‘Friedrichii’
  • Opuntia microdasys
  • Schlumbergera truncata, czyli kaktus bożonarodzeniowy
  • Rhipsalis, czyli patyczak

Sukulenty

To grupa wielu rodzajów roślin, cechująca się grubymi, mięsistymi i często barwnymi liśćmi. Do najpopularniejszych sukulentów zaliczamy:

  • Aeonium
  • Agave
  • Aloes
  • Crassula
  • Echeveria
  • Euphobia
  • Gasteria
  • Haworthia
  • Huernia
  • Kalanchoe
  • Sedum
  • Senecio

 

Wymagają one większej ilości wody niż kaktusy i bardzo dobrze znoszą rozproszone światło, czyli z powodzeniem można je uprawiać na komodzie, stole czy biurku. Wymagają więcej wody od marca do listopada. W okresie spoczynku od grudnia do lutego ograniczamy ich podlewanie, które w głównej mierze zależy od temperatury pomieszczenia. Rośliny stojące blisko grzejnika będą wymagały częstszego podlewania.

Ciekawą grupę sukulentów stanowią przypołudniki. To rodzaj roślin należących do sukulentów rosnących na kontynencie Afrykańskim jak na przykład ‚żywe kamienie’, czyli Conophytum oraz:

  • Aloinopsis
  • Lithops
  • Bergeranthus
  • Delosperma
  • Faucaria
  • Lampranthus
  • Pleiospilos


Wymagają one dużo światła, więc w mieszkaniu najlepszym miejscem pod ich uprawę będzie parapet. Przypołudniki w ciemnych miejscach marnieją i przestają kwitnąć. Podlewamy je intensywnie od maja do października. W pozostałych miesiącach wymagają okresu spoczynku, często w tym czasie nie należy ich w ogóle podlewać oraz ustawić rośliny w pomieszczeniu o temperaturze 10-12oC.

Podlewanie kaktusów – lepiej przesuszyć niż przelać

Po pierwsze pamiętajmy, że rośliny te lepiej znoszą suszę niż obfite podlewanie, co jest spowodowane specyficzną budową anatomiczną kaktusowatych i innych sukulentów. A ściślej mówiąc chodzi o tkankę wodną, czyli miękisz wodny zlokalizowany w łodygach i liściach tych roślin. Tkanka ta posiada liczne wakuole, w których gromadzona jest między innymi woda, dzięki czemu jak już się domyślacie kaktusy uwielbiają suche stanowisko. Dlatego też sukulenty tak źle znoszą nadmiar wilgoci w podłożu, który najzwyczajniej prowadzi do gnicia i zamierania roślin.

Jaka ziemia do kaktusów i sukulentów

Na rynku dostępna jest szeroka gama specjalistycznych podłoży dedykowanych tym rośliną. Takie podłoże możemy również stworzyć sami. Tym bardziej, iż skład wielu gotowych podłoży oraz jego proporcje pozostawiają wiele do życzenia. Często w takim podłożu możemy znaleźć sporą dawkę składników przyśpieszających wzrost roślin, a przecież nie o to nam chodzi w uprawie sukulentów. Dlatego najodpowiedniejsze będzie lekkie i przepuszczalne podłoże, które nie będzie magazynowało nadmiaru wody oraz zabezpieczy ono korzenie roślin przed gniciem.

Ziemia (podłoże) - Wersja 1

Dobrze skomponowana mieszanka podłoża do sukulentów powinna mieć następujące proporcje 1:2, gdzie 1 – stanowi objętościowa część ziemi ogrodniczej, natomiast 2 – stanowią pozostałe składniki w różnych proporcjach (żwir, piasek, glina, keramzyt, styropian). Nie musisz używać wszystkich wymienionych przeze mnie komponentów. Wybierz te, które masz akurat pod ręką i do dzieła!

Ziemia (podłoże) - Wersja 2

A teraz wersja bardziej uproszczona, czyli: 1:1:1, gdzie mieszamy ze sobą w tych samych proporcjach: ziemie ogrodniczą, piasek i żwir.

Ty decydujesz, które zestawienie wybrać. Obydwie wersje będą miały zbliżone parametry fizyko-chemiczne. pH 5,5-6,5 oraz luźną i przewiewną strukturę o dużej liczbie przetworów powietrznych. A przesadzone w nie rośliny odwdzięczą się z pewnością w swoim wyglądzie.

Skład ziemii dla sukulentów

  • Ziemia ogrodnicza – dostarcza składniki odżywcze;
  • Żwir – wpływa na stosunek woda: powietrze w podłożu. Przed użyciem warto go dobrze przepłukać w celu pozbycia się agrofagów i nasion chwastów;
  • Piasek – decyduje o stosunku przestrzeni powietrzno-wodnych w podłożu. Nie zatrzymuje wody i wpływa na jego przepuszczalność. Przed użyciem dobrze jest wypiec piasek w piekarniku. Niszczy to zarodniki agrofagów oraz nasiona chwastów;
  • Glina – stanowi o części koloidalnej roztworu glebowego. Podobnie jak ziemia ogrodnicza dostarcza rośliną składniki odżywcze;
  • Keramzyt – ze względu na swoje pochodzenie jest bardzo lekki i ma porowatą strukturę dzięki czemu wpływa na rozluźnienie podłoża i zapewnienie odpowiedniego dla kaktusów stosunku powietrzno-wodnego w podłożu. Jest on podłożem inertnym tzn. że nie zanieczyszcza podłoża ani nie wpływa na zmianę jego właściwości chemicznych;
  • Styropian – stanowi składnik niemal każdego podłoża dla sukulentów. Dodawany jako wypełniacz rozluźnia podłoże.

Dlaczego nie stosujemy uniwersalnej gleby w przypadku sukulentów?

Niestety, nie każde podłoże jest sobie równe. Podłoże uniwersalne nie tworzy dobrych warunków do wzrostu korzeni sukulentów, gdyż często ma złe warunki powietrzno-wodne. Dodatkowo zbyt zbita i ciężka ziemia po podlaniu może przez długi czas nie oddawać wody z podłoża przez co korzenie roślin mogą gnić. Poza tym posadzenie roślin w samym torfie zmienia ich środowisko życia na kwaśne (pH 4,0-5,5), co w przypadku kaktusów jest nie wskazane. Najodpowiedniejsze w uprawie tych roślin będzie podłoże o odczynie lekko kwaśnym, czyli o wartości pH 6,0. Przy zbyt wysokim pH podłoża wielu profesjonalistów używa do zakwaszania podłoża kwasów jak na przykład kwas fosforowy, który ze względu na fosfor wpływa korzystnie na kwitnienie roślin.

Nawożenie kaktusów i innych sukulentów

Ze względu na wolny wzrost kaktusy nie wymagają częstego nawożenia, które może prowadzić do deformacji pędów lub utraty przez roślinę cierni. Dlatego dokarmiamy rośliny pozostające w tym samym podłożu przez 3 lata, dwukrotnie w ciągu roku, w okresie od czerwca do września. Najlepsze są specjalistyczne nawozy do sukulentów.

Przesadzanie kaktusów

Kaktusy nie wymagają częstego przesadzania. Co więcej lepiej czują się w zbyt ciasnych doniczkach. Jeśli jednak decydujemy się na ten zabieg, warto wykonać go zimą, gdy rośliny przechodzą okres spoczynku. Przesadzanie wiosną może powodować uszkodzenie korzeni oczekujących, które stanowią zawiązki nowego systemu korzeniowego, co z kolei hamuje wzrost roślin. Podczas przesadzania usuwamy martwe, suche i brązowe korzenie. Rośliny umieszczamy w nowym podłożu o odpowiednim składzie granulometrycznym. Ze względu na wolny wzrost sukulentów, wysadzamy je maksymalnie w doniczce większej o rozmiar. Jeśli przy przesadzaniu obsypujemy stare podłoże z korzeni, możemy umieścić rośliny w donicy o tym samym rozmiarze, lecz z nowym podłożem.

Wystawa i okres spoczynku kaktusów

Kaktusy występują naturalnie na obszarach obu Ameryk. Wymagają znacznie większego nasłonecznienia aniżeli sukulenty. Dlatego w domu idealnym miejscem do ich uprawy będzie parapet, najlepiej z wystawą południową (rośliny będą miały dostęp do promieni słonecznych w ciągu całego dnia).

O ile sukulenty nie wymagają okresu spoczynku o tyle kaktusy wręcz go potrzebują. Od listopada do lutego nie podlewamy kaktusów, chyba że trzymane są w ciepłych pomieszczeniach wtedy zalecane jest spryskiwanie nadziemnej części roślin letnią wodą (najlepiej deszczową) za pomocą rozpylacza.

W okresie jesiennym i wiosennym podlewamy kaktusy raz na 2-4 tygodnie w zależności od potrzeb. latem w okresie wegetacji należy podlewać je znacznie częściej – raz na tydzień. Podczas upalnych dni w celu ich odpowiedniej pielęgnacji dobrze jest też stosować oprysk wodą. Uważajmy jednak, aby nie zaszkodzić rośliną.

Zraszanie roślin przy pełnym słońcu grozi ich poparzeniu – mogą wystąpić oparzeliny. W okresie pełnego wzrostu, podczas podlewania można zasilać rośliny specjalistycznym nawozem do kaktusów.

Szkodniki kaktusów i ich ochrona

Częstym szkodnikiem kaktusów jest czerwony pajączek czyli przędziorek. Jak wszystkie przędziorki uszkadza on zewnętrzną część roślin czyli skórkę. Często przyczyną jego wystąpienia jest zbyt suche powietrze. Aby zapobiec jego rozprzestrzenianiu się należy stworzyć odpowiednie warunki, jak wilgotny mikroklimat wokół roślin przez ich spryskiwanie.

Kolejnym szkodnikiem może być wełnowiec szklarniowy (Pseudococcus viburni), który zeruje na nadziemnych częściach i wełnowiec korzeniowy atakujący korzenie.
Dobrym preparatem chemicznym w ich zwalczaniu jest Mospilan 20 SP w dawce 1 gram na 1 litr wody. Pamiętajmy jednak, iż stosowanie preparatu przy pełnym słońcu będzie prowadziło do wystąpienia oparzeń słonecznych na liściach i łodygach.

Częstą metodą naturalnej walki z wełnowcem jest zmywanie go, najpierw wodą z płynem, do czego używamy gąbki, a później przemywanie roślin czystą wodą, aby usunąć pozostałości detergentu. W przypadku kaktusów ze względu na ciernie ta metoda jest bardzo trudna do wykonania.

Po co kaktusom ciernie?

Czy zastanawialiście się kiedyś po co kaktusom ciernie? Ciernie są niczym innym jak przekształconymi liśćmi u roślin zasiedlających suchy klimat, jak na przykład pustynie. Rośliny przekształciły liście, aby chronić się przed nadmierną transpiracją, czyli wyparowywaniem wody ze swojego ciała. Zniekształcone liście o niewielkiej powierzchni pozwalają także na ochronę roślin przed promieniowaniem UV. Dodatkowo ostre ciernie chronią rośliny przed potencjalnym zagrożeniem ze strony roślinożerców.

Podsumowanie

Sukulenty to idealne rośliny do uprawy dla osób, które zaczynają swoją przygodę z ogrodnictwem. Różnorodność kształtów oraz duża liczba gatunków o niewielkich rozmiarach czyni z sukulentów idealne rośliny do mieszkań. Odpowiednie stanowisko i podłoże jest gwarancją uzyskania zdrowych roślin o odpowiednim wzroście.

Udostępnij

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on reddit
Share on whatsapp
Share on skype
Share on email

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

PODOBNE WPISY

Wrzosy w domu

Wrzosy w domu

Wielu miłośników wrzosów chce cieszyć się ich pięknem również w domowych warunkach zadając sobie pytanie czy ich uprawa w doniczkach jest możliwa? Jakie są zasady pielęgnacji wrzosów? Dlaczego wrzos usycha?

Czytaj więcej »